Сарапшылар салаға импорттаушылар тарапынан үлкен қысым болады деп болжайды
24 мая 2023
13
Сарапшылар салаға импорттаушылар тарапынан үлкен қысым болады деп болжайды
Биыл қаңтар–сәуір айларында сүт өнімдері өндірісі 173,8 млрд теңгеге жетіп, бір жыл бұрынғыдан ақшалай түрде 32,9% көбейді. Бұл ретте өнеркәсіп өндірісінің индексі өткен жылдың сәйкес кезеңімен салыстырғанда небәрі 101,6%-ды құрады (яғни, нақты өнім көлемінің өсімі небәрі 1,6%).
Өңірлер бойынша сүт өнімдерінің басым бөлігі Солтүстік Қазақстан облысында өндірілді: өндіріс көлемі 31,7 млрд теңгені құрады, бір жылдағы ақшалай өсім — 53,2%. Екінші және үшінші орындада Алматы (30,4 млрд теңге, 28,5% көбейген) және Қостанай (24,6 млрд теңге, 76,6% көбейген) облыстары.
Анықтама үшін: жалпы 2022 жылғы қаңтар–желтоқсанда сүт өнімдері өндірісінің көлемі 478,3 млрд теңгені құрап, бір жылда құндық мәнде 17,1% өскен.
Сүт өнімдерінің ішінде физикалық көлемде балмұздақ өндірісінің өсімі ең жоғары: 57,5%, 12,5 мың тоннаға дейін. Сары май өндірісі де айтарлықтай өсті: 26,9%, 9,3 мың тоннаға дейін (соның ішінде пасто тәрізді сүт спреді — 4,9%, 2 мың тоннаға дейін). Өңделген сұйық сүт пен кілегей өндірісі 5,3%, 199,6 мың тоннаға, ірімшік пен сүзбе өндірісі — 0,4%, 12,5 мың тоннаға дейін өсті.
Бұл ретте қатты күйдегі сүт өндірісі (54,6%, 1,1 мың тоннаға дейін), сондай-ақ йогурт, ашытылған сүт және кілегей (1,3%, 76,2 мың тоннаға дейін) төмендеді. Алайда ашытылған сүтті сусындар сегментінде қымыз (65,4%, 964 тоннаға дейін) және шұбат (21,1%, 1 мың тоннаға дейін) өндірісі өсті.
2023 жылдың қаңтар-ақпан айларының қорытындысы бойынша, жергілікті компаниялар сүт өнімдеріне (жаңа сауылған сүтті қоспағанда) сұранысты 85% қамтамасыз етті, бұл өткен жылмен шамалас (85,8%). Импорт 8,2% өсіп, 26,4 мың тонна болды. Өнімдердің барлығы дерлік ішкі нарықта сатылды: 170,7 мың тонна — бір жыл бұрынғыдан 3,7% артық. Экспортқа небәрі 4,6 мың тонна жөнелтілді, көрсеткіш бір жылда 32,6% азайды.
Өңделген сүт пен кілегей сегментінде компаниялар бір жыл бұрынғы 96,2%-бен салыстырғанда сұранысты 94,6% қамтамасыз етті. Импорт бір жылда 45,9% өсіп, 5,5 мың тоннаны құрады. Ішкі нарықтағы өнімді өткізу 7% артып, 101,8 мың тоннаны құрады. Сүт экспорты 73,4% азайып, небәрі 1 мың тоннаны құрады.
Сүт өнеркәсібінің басқа сегменттері бойынша толық деректер кестеде келтірілген. Бұл өнімдер бойынша еліміз өзін өзі қамтамасыз етуге әлі ерте екені байқалады.
Ал сарапшылар ҚР сүт өнеркәсібінде дағдарыс жүріп жатыр деп есептейді. Қазақстан жыл сайын 700 млн АҚШ долларының өнімін импорттайды. Бұл Ауыл шаруашылығы министрлігі деңгейінде де талқылануда. Ведомство бұл мәселені жаңа жобаларды жүзеге асыру арқылы шешеміз десе, сарапшылар бұл қаражатты ресейлік және беларусь компанияларының баға демпингіне төтеп бере алмайтын жұмыс істеп тұрған кәсіпорындарды қолдауға жұмсаған дұрыс деп есептейді. Жалпы, алдағы екі жылда Ресей мен Беларусьтің дамыған өнеркәсібі қазақстандық ауыл шаруашылығы саласына айтарлықтай зиянын тигізеді деген алаңдаушылық бар, деп хабарлайды inbusiness.kz.
Биыл сәуір айының қорытындысы бойынша, сүт өнімдерінің бағасы бір айда 1,7%, бір жылда бірден 26,9% өсті.
Жылдық динамикада ең көп сүт консервілері (44,5%), қаймақ (33,5%), ашытылған сүт өнімдері (29,2%), йогурт (28,9%), ішетін сүт (28%), майлылығы 2,5% айран (24,1%), қатты ірімшік (21,2%) және майлылығы 5%–9% сүзбе (16,1%) қымбаттады.
Өңірлер бойынша сүт өнімдерінің бағасы Маңғыстауда (бір жылда 40%), Батыс Қазақстанда (35,6%), Қызылордада (33,2%), Ақтөбе (32,7%) және Павлодарда (30,2%) айтарлықтай өсті. Ең аз жылдық өсім Алматы облысында тіркелді: «бар болғаны» 22,9%.
Танымал мақалалар
Барлығын көруТеміржолмен жолаушылар тасымалы да, жүк тасымалы да бір жылда 2% өсті
Бір жылдан аз уақытта сектордағы компаниялардың табысы 1,5 триллион теңге 2023 жылдың қаңтар–қарашасында теміржолмен 18,2 млн жолаушы тасымалданды, бұл былтырғыдан Читать далее...
25 декабря 2023
6497
Әлемде жыл сайын 60 миллионнан астам жеңіл автокөлік шығарылады, ал көліктердің жалпы өндірісі 85 миллионнан асады
Көлік шығаратын зауыттар әр елдерде 4 миллионнан астам адамды жұмыспен қамтамасыз етіп, ІЖӨ-нің 10%-ын құрайды Толық 2022 жылдың қорытындысы бойынша, Читать далее...
17 января 2024
6272
Қай азық-түлік қатты қымбаттады?
2023 жылғы желтоқсанның соңында ҚР-да азық-түлік бір айда 0,9%, бір жылда 8,5% қымбаттады. Өңірлер бойынша ай сайынғы динамикада азық-түлік ең Читать далее...
23 января 2024
6260
Әлемдік туризм пандемиядан кейін қалпына келеді. Қазақстан шетелдік туристерді қалай көбірек тарта алады?
Дүниежүзілік туристік ұйым әлемдік туризм биыл пандемияға дейінгі деңгейге қайта оралады деп болжайды. Экономиканың басқа секторларына қарағанда локдаун мен геосаяси Читать далее...
15 марта 2024
6225
Балық шаруашылығы стартабы: ҚР-дағы мемлекеттік қолдаудың арқасында бизнестің балық өсіруге деген қызығушылығы күрт артты
Қазақстандағы аквашаруашылық қоры бірнеше жылда 3,4 есе өсті Қазақстанда балық шаруашылығында өндірістік көрсеткіштердің белсенді өсуі байқалады. ҚР СЖРА Ұлттық статистика Читать далее...
11 января 2024
6210
Бидай мен меслин экспорты тоннамен 21% өсті, бірақ ақшалай 3%-дан аз көбейді
2023 жылдың қаңтар–қарашасында Қазақстан 1,7 млрд АҚШ долларына 6,7 млн тонна бидай мен меслин экспорттады. Өсім физикалық түрде 20,6%, ақшалай Читать далее...
26 января 2024
6175
Қазақстанда бір жылда такси қызметі 9% қымбаттады
ТМД елдері арасында ҚР-да такси ең қымбат 2023 жылдың қаңтар–желтоқсанында Қазақстанда такси қызметін ұсынатын компаниялардың табысы бір жылда 17% өсіп, Читать далее...
19 января 2024
6173
Кондитерлік өнімдер 12%, тоқаш және басқа да нан өнімдері 14% қымбаттады
Кей өңірлерде баға айтарлықтай өсті Қазақстандықтар үшін тәттілер өте маңызды. ҚР халқы мереке күндері сауда жасағанда немен бетпе-бет келді? 2023 Читать далее...
12 января 2024
6152
Қазақстан ұнды қай елдерге көбірек экспорттайды?
Елде ұн өндірісі 1% артты 2023 жылғы қаңтар–қазанда ҚР-да дәнді дақылдардан және олардың майда тартылған қоспаларынан 2,7 млн тонна ұн Читать далее...
29 декабря 2023
6140
ҚР-дағы электр энергиясы өндірісінің 6%-ға жуығы жаңартылатын энергия көздеріне тиесілі. Бұл әлі өте аз, бірақ бұрынғыдан жақсырақ
Былтыр жыл соңында ҚР-да электр энергиясын өндіру саласындағы негізгі капиталға салынған инвестиция 451,4 млрд теңгеге жетті, бұл бір жыл бұрынғыдан Читать далее...
29 января 2024
6134
ҚР-да темекі сатылымы бір жылда 69% көбейді
2023 жылғы қаңтар–желтоқсанда темекі өнімдері өндірісі 2022 жылғы сәйкес кезеңдегі 287,9 млрд теңгемен салыстырғанда құндық мәнде 283 млрд теңгені құрады. Читать далее...
30 января 2024
6114
Қазы бір жылда 5%, жая 3% қымбаттады. Жылқы еті өндірісі азайды
Биыл ақпанның соңында жылқы еті бір жылда 4,3% қымбаттады. Атап айтқанда, қазы 4,8%, жая 2,5% қымбаттаған. Жылқы еті ең көп Читать далее...
12 марта 2024
6112
Қарауға болады, бірақ ұстауға болмайды: неге Қазақстанда шетелдік аңшылық туризмі көрсеткіші төмендеп жатыр?
Соңғы бірнеше жылда Қазақстандағы аңшылық өнеркәсібінде алғаш рет өндірістік көрсеткіштердің өсуі байқалды. 2022 жылы саладағы өнімдер мен қызметтердің нақты көлем Читать далее...
18 января 2024
6107
Ақпан айының соңына қарай Қазақстан дамудың жаңа моделіне техникалық түрде көшеді
Әлихан Смайылов үкіметі «Ескі Қазақстанның» төтенше жағдайлар қызметі миссиясын орындады, Олжас Бектенов үкіметі «Жаңа Қазақстанның» даму циклін іске қоспақ. Бұрынғы Читать далее...
13 февраля 2024
6096
ҚР-да көп тұтынылатын алкоголь түрлерінің өндірісі биыл азайды
Биыл қаңтарда алкогольдің ең танымал түрлерінің өндірісі төмендеді. Мәселен, коньяк өндірісі былтырғы қаңтармен салыстырғанда 47,1%, 749,9 мың литрге дейін, сыра Читать далее...
18 марта 2024
6083