Алайда физикалық көлемде барлық тауар санаттары өндірісі өскен жоқ
21 апреля 2023
14
Алайда физикалық көлемде барлық тауар санаттары өндірісі өскен жоқ
Қазақстанда 2022* жылы электронды өнеркәсіп өнімдерін өндіру көлемі 63,4 млрд теңгеге жетті, бұл бір жыл бұрынғыдан бірден ақшалай түрде 71,1% артық. Бұл соңғы жылдардағы ең жоғары көрсеткіш. Өткен жылдары еліміздің кәсіпорындары небәрі 34–38 млрд теңгенің компьютерлерін, түрлі электрондық және оптикалық құрылғыларды шығарған.
Биылғы алғашқы екі айда қарқын сақталды. 2023 жылдың қаңтар-ақпан айларында ҚР электроника өнеркәсібі 7,2 млрд теңгенің өнімін өндірді, бұл өткен жылдың сәйкес кезеңімен салыстырғанда 39% артық.
* қаңтар–желтоқсандағы жедел мәліметтер
Сонымен қатар, егер электроника өнеркәсібінің өнімінің физикалық көлемін қарастыратын болсақ, өсім айтарлықтай байқалмайды. Тауарлардың төрт санатының екеуі тіпті аздап төмендеген. 2022 жылғы қаңтар-желтоқсанда есептеу машиналары небәрі 11,9 мың дана шығарылды, бұл саладағы қосылған құны ең жоғары тауар (3,7% азайған), электр энергия есептегіштері — 314,4 мың дана (5,8% аз).
Теледидар қабылдағыштарының өндірісі 10% көбейіп, 11,9 мың данаға жетті, сондай-ақ электр энергиясын есептегіштерден басқа түрлі өлшеу құралдары өндірісі 12,4% өсіп, 16 мың данаға жетті.
Осы санаттағы өнімдердің халыққа арналған құнының өзгеруіне келетін болсақ, ҚР СЖРА Ұлттық статистика бюросының мәліметінше, 2022 жылы бөлшек сауда бағасының индекстері мынадай: ақпарат өңдеу құрылғысы санатында – 104,9% (былтырғымен салыстырғанда 2,2 пайыздық тармаққа жоғары), фото, киноаппаратура және оптикалық құрылғылар санатында — 110,6% (2021 жылы бұл көрсеткіш төмен болды — 104,4%).
Электрондық өнеркәсіптің өндірілетін төрт тауарының бірде-бір түрін Қазақстан өзі қамтамасыз етпейді. Тек электр есептегіштері бойынша отандық өндірушілер жалпы пайдалану көлемінің 51,7%-ын өндіреді, қалған тауарлар бойынша импорт басым. «Made in Kazakhstan» электронды өнімдер экспортталады, бірақ көлемі аз. Жалпы пайдалану статистикасында қазақстандық экспорттың үлесі аз: 1%-дан 3%-ға дейін.
Қазақстанда іс жүзінде өндірілмейтін электрондық тауарлардың экспорты мен импортының статистикасы қызықты нәтижелерді көрсетеді. Мысалы, «электронды-есептеу техникасы» санатында (статистикада бұл «есептеу машиналары» емес) мұндай тауарлардың 99,2%-ы импортталады. Оның бестен бір бөлігі басқа елдерге қайта сатылады — жалпы көлемнің 20%-ға жуығы реэкспортқа жұмсалады.
Осындай үрдіс тұрмыстық техникада байқалады. Қазақстанға басқа елдерден әкелінген кір жуғыш машиналар мен кептіргіштердің төрттен бірге жуығы 2022 жылы реэкспортталды.
Былтыр Қазақстаннан электронды өнімдер экспорттаушылар үшін өте табысты деп атауға болады. Жеткізу көлемінің айтарлықтай өсуі барлық тауар позицияларында байқалады. Тасымалданатын радиоқабылдағыштар экспорты 15 есе, электр энергиясын есептегіштер — 20 есеге жуық, теледидар қабылдағыштары — 7 есе, электронды есептеу машиналары — 3,7 есе өсті.
Айтпақшы, соңғы екі тауар позициясы бойынша параллель импорт схемасы көрінеді. Бұл экспорт көлемінің өсімі импорттың өсуімен қатар екенін білдіреді. Неғұрлым көп тауар әкелінсе, соғұрлым шетелге экспортталды.
Тасымалданатын радиоқабылдағыштарға келетін болсақ, жағдай басқаша. Бұл тауарлардың импортының күрт өсуі олардың ел ішінде сатылымының артуына байланысты.
Танымал мақалалар
Барлығын көруТеміржолмен жолаушылар тасымалы да, жүк тасымалы да бір жылда 2% өсті
Бір жылдан аз уақытта сектордағы компаниялардың табысы 1,5 триллион теңге 2023 жылдың қаңтар–қарашасында теміржолмен 18,2 млн жолаушы тасымалданды, бұл былтырғыдан Читать далее...
25 декабря 2023
6497
Әлемде жыл сайын 60 миллионнан астам жеңіл автокөлік шығарылады, ал көліктердің жалпы өндірісі 85 миллионнан асады
Көлік шығаратын зауыттар әр елдерде 4 миллионнан астам адамды жұмыспен қамтамасыз етіп, ІЖӨ-нің 10%-ын құрайды Толық 2022 жылдың қорытындысы бойынша, Читать далее...
17 января 2024
6272
Қай азық-түлік қатты қымбаттады?
2023 жылғы желтоқсанның соңында ҚР-да азық-түлік бір айда 0,9%, бір жылда 8,5% қымбаттады. Өңірлер бойынша ай сайынғы динамикада азық-түлік ең Читать далее...
23 января 2024
6260
Әлемдік туризм пандемиядан кейін қалпына келеді. Қазақстан шетелдік туристерді қалай көбірек тарта алады?
Дүниежүзілік туристік ұйым әлемдік туризм биыл пандемияға дейінгі деңгейге қайта оралады деп болжайды. Экономиканың басқа секторларына қарағанда локдаун мен геосаяси Читать далее...
15 марта 2024
6225
Балық шаруашылығы стартабы: ҚР-дағы мемлекеттік қолдаудың арқасында бизнестің балық өсіруге деген қызығушылығы күрт артты
Қазақстандағы аквашаруашылық қоры бірнеше жылда 3,4 есе өсті Қазақстанда балық шаруашылығында өндірістік көрсеткіштердің белсенді өсуі байқалады. ҚР СЖРА Ұлттық статистика Читать далее...
11 января 2024
6210
Бидай мен меслин экспорты тоннамен 21% өсті, бірақ ақшалай 3%-дан аз көбейді
2023 жылдың қаңтар–қарашасында Қазақстан 1,7 млрд АҚШ долларына 6,7 млн тонна бидай мен меслин экспорттады. Өсім физикалық түрде 20,6%, ақшалай Читать далее...
26 января 2024
6175
Қазақстанда бір жылда такси қызметі 9% қымбаттады
ТМД елдері арасында ҚР-да такси ең қымбат 2023 жылдың қаңтар–желтоқсанында Қазақстанда такси қызметін ұсынатын компаниялардың табысы бір жылда 17% өсіп, Читать далее...
19 января 2024
6173
Кондитерлік өнімдер 12%, тоқаш және басқа да нан өнімдері 14% қымбаттады
Кей өңірлерде баға айтарлықтай өсті Қазақстандықтар үшін тәттілер өте маңызды. ҚР халқы мереке күндері сауда жасағанда немен бетпе-бет келді? 2023 Читать далее...
12 января 2024
6152
Қазақстан ұнды қай елдерге көбірек экспорттайды?
Елде ұн өндірісі 1% артты 2023 жылғы қаңтар–қазанда ҚР-да дәнді дақылдардан және олардың майда тартылған қоспаларынан 2,7 млн тонна ұн Читать далее...
29 декабря 2023
6140
ҚР-дағы электр энергиясы өндірісінің 6%-ға жуығы жаңартылатын энергия көздеріне тиесілі. Бұл әлі өте аз, бірақ бұрынғыдан жақсырақ
Былтыр жыл соңында ҚР-да электр энергиясын өндіру саласындағы негізгі капиталға салынған инвестиция 451,4 млрд теңгеге жетті, бұл бір жыл бұрынғыдан Читать далее...
29 января 2024
6134
ҚР-да темекі сатылымы бір жылда 69% көбейді
2023 жылғы қаңтар–желтоқсанда темекі өнімдері өндірісі 2022 жылғы сәйкес кезеңдегі 287,9 млрд теңгемен салыстырғанда құндық мәнде 283 млрд теңгені құрады. Читать далее...
30 января 2024
6114
Қазы бір жылда 5%, жая 3% қымбаттады. Жылқы еті өндірісі азайды
Биыл ақпанның соңында жылқы еті бір жылда 4,3% қымбаттады. Атап айтқанда, қазы 4,8%, жая 2,5% қымбаттаған. Жылқы еті ең көп Читать далее...
12 марта 2024
6112
Қарауға болады, бірақ ұстауға болмайды: неге Қазақстанда шетелдік аңшылық туризмі көрсеткіші төмендеп жатыр?
Соңғы бірнеше жылда Қазақстандағы аңшылық өнеркәсібінде алғаш рет өндірістік көрсеткіштердің өсуі байқалды. 2022 жылы саладағы өнімдер мен қызметтердің нақты көлем Читать далее...
18 января 2024
6107
Ақпан айының соңына қарай Қазақстан дамудың жаңа моделіне техникалық түрде көшеді
Әлихан Смайылов үкіметі «Ескі Қазақстанның» төтенше жағдайлар қызметі миссиясын орындады, Олжас Бектенов үкіметі «Жаңа Қазақстанның» даму циклін іске қоспақ. Бұрынғы Читать далее...
13 февраля 2024
6096
ҚР-да көп тұтынылатын алкоголь түрлерінің өндірісі биыл азайды
Биыл қаңтарда алкогольдің ең танымал түрлерінің өндірісі төмендеді. Мәселен, коньяк өндірісі былтырғы қаңтармен салыстырғанда 47,1%, 749,9 мың литрге дейін, сыра Читать далее...
18 марта 2024
6083